Nierzetelnego kontrahenta, który spóźnia się ze spłatą należnych zobowiązań finansowych, można ukarać odsetkami naliczanymi za zwłokę. Umożliwia to K.C., regulujący wszystkie umowy cywilnoprawne. Kiedy zatem można rozpocząć procedurę naliczania odsetek i w jaki sposób tego dokonać?
Zasady sporządzania noty odsetkowej
Nota odsetkowa, inaczej nazywana też monitem zaległości, musi zawierać wszelkie informacje dotyczące powstałych wierzytelności. Składa się przede wszystkim z:
- terminu kiedy należy uregulować powstałe zadłużenie wraz z odsetkami
- terminu opóźnień w spłacie
- daty sporządzenia dokumentu
- danych wierzyciela i danych dłużnika
- wskazania sposobu uregulowania płatności
- kwoty powstałych zobowiązań i należnych od niej odsetek
- rodzaju powstałych zobowiązań
- podpisu osoby upoważnionej do sporządzenia noty
Od kiedy można naliczać odsetki
Zgodnie z artykułem 481 K.C., jeżeli jedna ze stron opóźnia się z zapłatą należności, wierzyciel może zażądać odsetek za czas spóźnienia. Procedurę obliczania odsetek można rozpocząć od pierwszego dnia , w którym minął termin zapłaty, przy czym:
- jeżeli termin zapłaty przypada na inny dzień wolny od pracy, na przykład na sobotę, wówczas nie ulega on przesunięciu
- jeżeli termin zapłaty przypada w dzień ustawowo wolny od pracy, tzn. w święto albo w niedzielę, wówczas ulega on przesunięciu na kolejny dzień, który nie jest ustawowo wolnym od pracy (na przykład z niedzieli na poniedziałek)
Jak wyliczyć należne odsetki
Kodeks Cywilny reguluje wszystkie procesy, które zachodzą w umowach cywilnoprawnych, dlatego też w postanowieniach umowy między stronami nie można zawrzeć odsetek większych niż czterokrotna stopa lombardowa Narodowego Banku Polskiego. Natomiast gdy stopa odsetkowa nie została oddzielnie ustalona postanowieniami umowy cywilnoprawnej, trzeba zastosować się do art. 481 § 2 Kodeksu Cywilnego
K.C., który zezwala na stosowanie odsetek ustawowych. W 2010 roku wynoszą one 13% należności w skali rocznej.
Podstawa prawna
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964roku - Kodeks Cywilny (Dz. U. z 1964r., Nr 16, poz.93, z późn. zm.):
- Art. 481.
§ 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
§ 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej niż stopa ustawowa, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.
§ 3. W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych. - Art. 482.
§ 1. Od zaległych odsetek można żądać odsetek za opóźnienie dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się na doliczenie zaległych odsetek do dłużnej sumy.
§ 2. Przepis paragrafu poprzedzającego nie dotyczy pożyczek długoterminowych udzielanych przez instytucje kredytowe. - Art. 359.
§ 1. Odsetki od sumy pieniężnej należą się tylko wtedy, gdy to wynika z czynności prawnej albo z ustawy, z orzeczenia sądu lub z decyzji innego właściwego organu.
§ 2. Jeżeli wysokość odsetek nie jest w inny sposób określona, należą się odsetki ustawowe.
§ 3. Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, wysokość odsetek ustawowych, kierując się koniecznością zapewnienia dyscypliny płatniczej i sprawnego przeprowadzania rozliczeń pieniężnych, biorąc pod uwagę wysokość rynkowych stóp procentowych oraz stóp procentowych Narodowego Banku Polskiego.